viṁśatikā vijñaptimātratāsiddhiḥ |
vijñaptimātramevedamasdadarthāvabhāsanāt|
yadvat taimirikasyāsatkeśoṇḍrakādidarśanaṁ||1||
na deśakālaniyamaḥ saṁtānāniyamo na ca|
na ca kṛtyakriyā yuktā vijñaptiryadi nārthataḥ||2||
deśādiuniyamaḥ siddhaḥ svapnavat pretavatpunaḥ|
saṁtānāniyamaḥ sarvaiḥ pūyanadyādidarśane||3||
svapnopaghātavatkṛtyakriyā narakavatpunaḥ|
sarvaṁ narakapālādidarśane taiśca bādhane||4||
tiraścāṁ saṁbhavaḥ svarge yathā ca narake tathā|
na pretānāṁ yatastajjaṁ duḥkhaṁ nānubhavanti te||5||
yadi tatkarmabhistatra bhūtānāṁ saṁbhavastathā|
iṣyate pariṇāmaśca kiṁ vijñānasya neṣyate||6||
karmaṇo vāsanānyatra phalamanyatra kalpyate|
tatraiva neṣyate yatra vāsanā kiṁ nu kāraṇaṁ||7||
rūpādyāyatanāstitvam tadvineyajanaṁ prati|
abhiprāyavaśāduktamupapādukasatvavat||8||
nāstīha sattva ātmā vā dharmāstvete sahetukāḥ
yataḥ svabījādvijñaptiryadābhāsa pravartate|
dvividhāyatanatvena te tasyā munirabravīt||9||
tathā pudgalanairātmyapraveśo hi anyathā punaḥ|
deśanā dharmanairātmyapraveśaḥ kalpitātmanā||10||
na tadekaṁ na cānekaṁ viṣayaḥ paramāṇuśaḥ|
na ca te saṁhatā yasmātparamāṇurna sidhyati||11||
ṣaṭkena yugapadyogātparamāṇoḥ ṣaḍaṁśatā|
ṣaṇṇāṁ samānadeśatvātpiṇḍaḥ syādaṇumātrakaḥ||12||
paramāṇorasaṁyoge tatsaṁghāte'sti kasya saḥ|
na cānavayavatvena tatsaṁyogād na sidhyati||13||
dibhāgabhedo yasyānti tasyaikatvaṁ na yujyate|
chāyāvṛtī kathaṁ vā anyo na piṇḍaścenna tasya te||14||
ekatve na krameṇetiryugapanna grahāgrahī|
vicchinnānekavṛttiśca sūkṣmānīkṣā ca no bhavet||15||
pratyakṣabṛddhiḥ svapnādau yathā sa ca yadā tadā|
na so'rtho dṛśyate tasya pratyakṣatvaṁ kathaṁ mataṁ||16||
uktaṁ yathā tadābhāsā vijñaptiḥ smaraṇaṁ tataḥ|
svapnadṛgviṣayābhāvaṁ nāprabuddho'vagacchati||17||
anyonyādhipatitvena vijñaptiniyamo mithaḥ|
middhenopahataṁ cittaṁ svapne tenāsamaṁ phalaṁ||18||
maraṇaṁ paravijñaptiviśeṣādvikriyā yathā|
smṛtilopādikānyeṣāṁ piśācādimanovaśāt||19||
kathaṁ vā daṇḍakāraṇyaśūnyatvamṛṣikopataḥ|
manodaṇḍo mahāvadyaḥ kathaṁ vā tena sidhyati||20||
paracittavidāṁ jñānamayathārya kathaṁ yathā|
svacittajñānaṁ ajñānādyathā buddhasya gocaraḥ||21||
vijñaptimātratāsiddhiḥ svaśaktisadṛśī mayā|
kṛteyaṁ sarvathā sā tu na cintyā buddhagocaraḥ||22||
viṁśatikā vijñaptimātratāsiddhiḥ |
kṛtiriyamācārya vasubandhoḥ |